Hanna Mierzejewska
Szklo jest najstarszym tworzywem sztucznym swiata – technike wytapiania go w kadziach wynalezli Egipcjanie ponad piec i pol tysiaca lat temu. Szklane przedmioty towarzysza nam w zyciu codziennym, spelniajac nie tylko funkcje uzytkowe, gdyz juz starozytni artysci-rzemieslnicy wyczarowywali z niego piekne flakony, wazony, kielichy, wazy. W Cesarstwie Rzymskim wyroby ze szkla byly przedmiotami zbytku, na ktore mogli sobie pozwolic tylko bogaci obywatele.
Szklo to stopiony w temperaturze 1500 °C piasek kwarcowy z dobranymi w odpowiednich proporcjach dodatkami, takimi jak weglan sodowy i wapniowy, tlenki boru i olowiu. Rozgrzana masa poddawana jest procesowi szybkiego ochlodzenia, jednak przedmioty musza byc uformowane przed jej calkowitym zakrzepnieciem. Produkcja szkla w Europie przezyla prawdziwy rozkwit w XVII wieku. We Wloszech powstaja slynne lustra weneckie; w Czechach opracowano technologie produkcji szkla, ktore mozna bylo szlifowac; w Anglii sukcesem okazalo sie wlaczenie do produkcji szkla olowiu. W drugiej polowie XVIII wieku zaslynela w swiecie Gusiewska Fabryka Krysztalu w Rosji, ktora produkowala wyjatkowej urody kolorowe karafki w ksztalcie kogutow i kwiatow. Jednak dopiero wprowadzenie w XIX wieku przez Niemcow pieca wannowego pozwolilo na wytwarzanie najwyzszej jakosci krysztalu, poddajacego sie znakomicie rznieciu i szlifowaniu, ktory pozwalal artystom finezyjnej sztuki szlifierskiej wyczarowywac ze szkla dziela o niezwyklej urodzie.
Szklo krysztalowe produkowane wedlug XIX-wiecznej technologii ma duza gestosc, ktora daje efekt pieknego blasku, szczegolnie, gdy w misternie rznietych powierzchniach odbijaja sie promienie sloneczne. Krysztal stosowany jest do produkcji kielichow, wazonow, mis, zyrandoli, kinkietow – szlifowane ostre krawedzie daja tym przedmiotom niepowtarzalny efekt zalamania swiatla.